Uzależnienie od leków

Uzależnienie od leków, zwane też lekomanią lub lekozależnością to forma toksykomanii, która wywołuje stan psychiczny (może też występować fizyczny), wynikający z interakcji leku i żywego organizmu. Stan ten charakteryzuje się zmianami zachowania, łącznie z przymusem stałego lub okresowego zażywania leku, w celu doznania oczekiwanego efektu psychicznego, czy też fizycznego albo w celu uniknięcia nieprzyjemnych doznań związanych z brakiem leku.

Skutki lekomanii mogą być różne, w zależności od zażywanej substancji, ilości i czasu zażywania. Nadużywanie może prowadzić do uzależnienia od leku, wzrostu tolerancji na lek. Wówczas osoba zażywająca potrzebuje coraz większych dawek w celu osiągnięcia tego samego efektu. W dalszej perspektywie mogą pojawić się także zaburzenia umysłowe i halucynacje oraz uszkodzenia różnych narządów ciała. Wzrost tolerancji organizmu zmusza do zażywania coraz większych dawek, co zwiększa ryzyko wystąpienia skutków ubocznych, zatrucia organizmu i śmierci.

W ostatnich latach powstała duża grupa leków dostępnych bez recepty, łatwo sprzedawanych nie tylko w aptekach. Kontrola nad nimi jest praktycznie żadna i nikt nie jest w stanie ocenić, jak wiele z tych leków zażywanych jest w sposób niewłaściwy. Osoby uzależnione od leków najczęściej stosują środki przeciwbólowe, uspokajające, nasenne, dopingujące. Często zdobywają recepty od różnych lekarzy jednocześnie, aby zapewnić sobie wystarczające dawki. Leki z grupy benzodiazepin i barbituranów (uspokajające i nasenne) ze względu na wysoki potencjał uzależniający nie powinny być przyjmowane przez długi czas. Znaczące jest też to, że po odstawieniu wielu leków następuje nasilenie objawów, z powodu których lek był przyjmowany np. efektem odstawienia benzodiazepin jest m.in. nasilenie stanów lękowych, elementem zespołu abstynencyjnego po odstawieniu opioidowych leków przeciwbólowych są bóle mięśni, obniżenie nastroju. Często leki przyjmowane są w celu uniknięcia objawów odstawiennych.

Wyjście z uzależnienia lekowego jest bardzo trudne, z wielu powodów. Pacjenci zażywają substancje legalne, przepisane przez lekarza, często z powodu urazów czy przewlekłych chorób. Skutki nałogu długo nie są tak widoczne, jak np. skutki uzależnienia od alkoholu, pacjenci zgłaszają się więc na leczenie dopiero wtedy, gdy uzależnienie zaczyna uniemożliwiać im normalne funkcjonowanie. Samo odtrucie jest dość długotrwałym procesem, pacjent musi stopniowo zmniejszać dawki leku, gdyż nagłe odstawienie może skutkować groźnymi dla zdrowia i/lub życia powikłaniami. Leczenie polega przede wszystkim na psychoterapii, nauce życia bez „wspomagacza”, jakim jest substancja psychoaktywna. Pod tym względem leczenie lekomanii nie różni się zbytnio od leczenia alkoholizmu czy uzależnienia od narkotyków.

Warto więc zastanowić się, zanim będzie za późno, czy przypadkiem nie stosujemy leków w nadmiernych ilościach. Nie ulegajmy reklamom, czytajmy ulotki dołączone do leków. Jeżeli podejrzewamy, że możemy mieć z tego powodu kłopoty z powodu nadużywania leków, możemy skorzystać z konsultacji ze specjalistą w poradni uzależnień. Taka konsultacja nic nie kosztuje, a może zapobiec groźnym konsekwencjom.

Anna Dobek
Specjalista terapii uzależnień 

Stowarzyszenie Nadzieja, ul. Kościuszki 24/26 Stowarzyszenie Nadzieja realizuje program edukacyjno – informacyjny, dzięki któremu mieszkańcy Ostrołęki mogą otrzymać odpowiedzi na wiele pytań, jak również – bezpłatnie i anonimowo – otrzymać fachową pomoc i wsparcie w zakresie problemów związanych z HIV/AIDS, HCV, narkomanią: punkt konsultacyjny HIV/AIDS: środy w godz. 12.00 – 14.00 przy ul. Kościuszki 24/26 telefon zaufania HIV/AIDS: wtorki w godz. 13.00 – 15.00 tel. 29 764 83 43. Program realizowany jest przy wsparciu Prezydenta miasta Ostrołęki.

Autorzy publikujący w serwisie Rozmaitosci.com korzystają z prawa do wolności wypowiedzi i swobody wyrażania opinii a także prawa do krytyki. Publikowane artykuły zawierają osobiste poglądy autorów, które w wielu przypadkach nie są tożsame ani nawet zbieżne z poglądami wydawcy.